İlhan Akansoy  BAŞ BAŞA
Cinselliği ne kadar biliyoruz?
Metin Pamuk İÇİMİZDEN BİRİ
İYİ UYKULAR YENİ TÜRKİYE
Av.Dr. Tuncer Özyavuz  KRAL ÇIPLAK
PAUL AUSTER'İN -ŞANS MÜZİĞİ
Tulay Hergünlü PRÄİZMA
İşsizlik her kötülüğün anasıdır
Emin Varol- AKLIN YOLU-
Yıkım
Deniz AYDEMİR -BURADAN BAKINCA-
PARİS'TE TERÖR
Hülya Arslan-KUŞBAKIŞI
Egemenlik Kayıtsız Şartsız RTE'nindir!
  25 Ocak 2015 Pazar  KESİLECEK Mİ, KESİLMEYECEK Mİ? 13:01  ENGELLİ MECLİSİ KURULUYOR 20:33  ÇOK KADIN BU HASTALIĞI BİLMİYOR 20:30  HAYVAN BAKIMEVİ’NDE NELER OLUYOR?  12:14  YAPILANMA TAMAM, SIRADA SEÇİMLER VAR 16:10  İSTANBUL’DA YAĞIŞ YOK 15:42  ENGELLİLER HAKLARINI GERİ İSTİYOR 10:48  BENİM İSTANBULUM, İSTANBUL’UN SEMTLERİ 19:25  BİR MAĞDURİYETİN PERDE ARKASI 13:23  DİLEK FENERLERİ UÇURDULAR 11:29
Çok Okunanlar
KESİLECEK Mİ, KESİLMEYECEK Mİ?
Köşe Yazarları
Osman Güdü  -MÄİMAR GÖZÜYLE
SİYASETİN SLÜETİNDEN GÖRÜNENLER
Sami Çelik -Sohbet-
OSMANLI’DA TÜRKLÜĞÜN ACI HİKÂYESİ!
Mustafa Arslan -MUHABBETLE
KÖR FAKİRLİK
Marko PAŞA
SAYIN TEVFİK BEY İLE YENİDEN...
Akif Avcı-AçILIM-
ÇİVİLER ÇIKTI


Yazara Ait Tüm Yazılar
   İlhan Akansoy  BAŞ BAŞA

           iakansoy@hotmail.com
         YA HERRO, YA MERRO
(ya herrü, ya merrü)

Bu tekerlemenin kökeninin nereden kaynaklandığı ile ilgili ben şahsen net bir bilgiye ulaşamadım. Genel olarak kullanıldığı ortam, Türkçede ‘ya hep, ya hiç’ veya ‘ya olur ya olmaz’ gibi bir restleşmenin içinde değerlendiriliyor. Bunun Kürtçe bir deyim olduğunu savunanlar olsa da somut bir bilgi değil.

Yeni kuşak deseniz bu satırları okursa zaten meraktan öte okumayacak. Ama yaşı 40-60 ve üstü olanlar bu tekerlemeyi yaşamları içinde sıklıkla, büyük olasılıkla bir alışkanlık içinde kullanmışlardır ya da en azından duymuşlardır.

Nedir Ya Herro ve Ya Merro?

Neden geçmiş dönemlerde bu tekerleme ağızlarda adeta sakız olmuştur? Gerçekten ya hep, ya hiç demek mi?

Bu soruların cevabını araştırırken aklıma Amasya’da yaşadığım mahallemizde bakkallık yapan Hami ile Kani geldi. Oradan Habil ile Kabil’e sıçradım. Habil ile Kabil olayını biliyorsunuzdur zaten. Hz.Adem’in çocukları, hani iki kardeşten birinin diğerini öldürdüğü hikaye. Belki de ‘Ya Herro, Ya Merro’ ilk orada başladı.

Hami ile Kani’yi benimle birlikte Amasya Şamlar Mahallesi’nde yaşadığım yaşıtım insanlar iyi bilir. Hami sessiz sedasız, mütevazi küçücük bir bakkal dükkanı işletirdi. Bir esnaftı ve bir saygınlığı vardı. Kani ise ondan daha büyük ve çeşit olarak daha fazla ürün pazarlayan hemen Hami’nin yanında daha geniş bir dükkân işletiyordu. O da eşraftandı. Tarihlerin 1965’lı yılları gösterdiği bir günde duyduk ki Hami ile Kani kapışmışlar. Hami ufak tefek, Kani ise deyim yerindeyse ızbandut gibi bir adam. Bizler o tarihlerde çocuğuz tabii. Kavgaya direk müdahil olma gibi bir konumda değiliz, uzaktan izliyoruz. Gönlümüz Hami’den yana.

Çok geçmeden çevreden gelen büyükler kavga edenleri ayırdı. En çok da o ufak tefek Hami’yi Kani’nin üstünden almakta zorlandılar. Hami ayrışmadan sonra şunu söylemişti; hiç unutmam,”Ya herrü, ya merrü; ya Hami, ya Kani. Bundan sonra Şamlar Mahallesi sana da, bana da dar.” Kavganın nedenini sorarsan büyüklerimizden öğrendik ki; Kani dükkânını büyütmek ve mahallede tek olmak istiyormuş ve Hami’ye, “Sat burayı bana” diye teklif götürmüş. Elbette yok pahasına. Hami ne rakam verilirse verilsin kabul etmemiş. Sonunda tehditler birbiri ardına gelmiş. İş bununla da kalmamış Kani, eko-siyasi gücünü kullanıp devletin ilgili tüm kurumlarını Hami’nin üstüne salmış. İşte kıyamet de o zaman kopmuş. O kısa boylu mütevazi Hami, Kani’nin tepesine o zaman binmiş.

Başta da belirttiğim gibi bu tekerlemenin nereden, nasıl kaynaklandığı yönünde net bir bilgiye ulaşmak mümkün olmadı. Ama Hami ile Kani’yi iyi tanırdım. Orada şahit olduğum Hami’nin anlatmak istediği ve uyguladığı, “kaybedecek hiçbir şeyi olamayan biri”nin psikolojisi içinde değerlendirilmeli, diye düşünüyorum.

Bu bağlamda bu ülkenin başbakanı ile Tekel işçileri, ‘ya herro, ya merro’ kavşağına geldiklerinde, Hami gibi küçük yapılı bir adamın, Kani gibi cüsseli birini alaşağı edip tepesine bindiğini de aklı olan göz ardı etmemeli.

Merak edenler için ulaştığım bir bilgiyi de paylaşmak isterim. Herro Ve Merro gerçek ve Lüblanlı Hristiyan iki kardeş. Şu an torunları Amerika’da yaşıyorlar. Bu deyimin dilimize Osmanlı’nın hüküm sürdüğü yıllarda girdiği yönünde görüşler var.

Ya Herro, Ya Merro’nun ikinci bir versiyonu da var. O da aynı kadına aşık olan iki kardeş için kadına tercih hakkını kullanması istemi. Ya Herro’yu, ya da Merro’yu tercih edeceksin. İkisi birden olmaz! Aslında, galiba burada sorulması gereken de şu olmalı:

Herro mu doğru, yoksa Merro mu?
2010-01-31      
Paylaş
Son Yazıları:

Cinselliği ne kadar biliyoruz?
Seçimlerde sürpriz olabilir mi?
Milli irade masalı
Kulakların çınlasın!
İstan’a taktım kafayı
AKP’de taşlar yerinden oynadı
Kaçınılmaz son!
Ne olcek halimiz!
YHT ile gittim, geldim.
Kapitalizmin Nimetleri!
YORUMLAR

Videolu Haberler
 BU MÜZE DÜNYADA TEK  ŞANS OYUNLARINDA İDDAA ÖNDE GİDİYOR
 Usta kalemden KURBANYA ÖYKÜLERİ
 Pendik Green Park'ta Tecavüz
 SICAKELLER, gönülleri ısıtıyor
 ASFOR Evleri'nde yok yok
 AYGAD'dan Kamuoyuna Duyuru
 Patlayıcı Prof. Dr.Kahriman CHP'de
 Kumkumoğlu aday adayı
 Ateşten Gömleğimizi Giydik
 CHP Hep Hayatımda Oldu
Köşe Yazarları
Nazan Şara Şatana
Arz Niyaz Kalfa ve ihanet
GAK-GAK KARGADAN AL HABERİ
KARGADAN AL HABERİ
Nadide Çiçek -Bir Hoş Seda
GEZEK KÜLTÜRÜ
Turgut Ünlü -AÇILIM-
73 YAŞINDAKİ UĞUR MUMCU
Selçuk Tutak -DES
EĞİTİMDE FIRSAT EŞİTSİZLİĞİ
ANKET
Güvenlik Kodu AFCJk
Sonuçlar
Döviz Kurları
Döviz Kuru
Haber Kategorileri Yandex.Metrica



Reklam: İLETİŞİM  |  KÜNYE